De plastic vloek/soep

Afgelopen weekend (17/18 september 2016) werd wereldwijd het Clean Up the World evenement georganiseerd waarbij in verschillende landen de handen uit de mouwen werden gestoken om het milieu een stukje schoner te maken. Op Curaçao organiseert de Curaçao Clean Up alweer de 4de editie van de schoonmaakactie om het eiland schoner te maken (op 24 september 2016). Maar ondanks al deze acties wordt de plastic soep in onze oceanen alsmaar groter, en zijn er ook nu nog grote organisaties die keuzes maken met grote vervuilingsgevolgen. Een voorbeeld: het massaal loslaten van ballonnen. A very bad idea.
Dit keer geen artikel met mooie natuurfoto’s, maar een dringende oproep aan alle organisatoren van feesten, evenementen en PR-stunts om stil te staan bij de gevolgen van de keuzes die men maakt. Nu het politieke circus op zijn hoogtepunt komt en er aan alle kanten campagne evenementen worden georganiseerd is de nood voor verandering helemaal hoog. In neem u mee in het verhaal van de plastic soep met alle dodelijke gevolgen van dien.

Nauwelijks afbreekbaar

Langs alle kusten van Curaçao is plastic afval te vinden. FOTO MICHELLE DA COSTA GOMEZ

Langs alle kusten van Curaçao is plastic afval te vinden.
FOTO MICHELLE DA COSTA GOMEZ

Plastic, het is een uitvinding geweest dat de wereld totaal heeft veranderd. Wie kritisch naar zijn eigen omgeving en leven kijkt ziet al snel dat plastic er nauw mee verweven is. Van de afzonderlijk in plastic folie ingepakte zoete aardappelen, de foam etensbakjes die we bij de afhaal automatisch meekrijgen, de nauwelijks meer weg te denken plastic bekers die we bij elk evenement massaal aanschaffen of krijgen, de plastic flesjes waarin praktisch al het drinken wordt geleverd, de plastic tasjes waarin elke klein aankoopje in wordt verstopt, de plastic slippers die we als een tweede huid dragen en de ballonnen die we vrolijk opblazen bij elk feestje en bij grote PR-stunts massaal loslaten als symbool voor geluk en voorspoed. Met vervuiling en een dodelijke afloop als gevolg.

Wie braaf is, stopt zijn afval in de kliko en zorgt op deze wijze dat het (op Curaçao) bij de vuilstortplaats op Malpais terecht komt. Uit het zicht uit het hart. Want bijna niemand vraagt zich af wat er dan mee gebeurd. Plastic verteerd nauwelijks. Een plastic flesje bijvoorbeeld, valt uit elkaar in kleine stukjes plastic dat wordt aangeduid als microplastics. Het lijkt er dan op dat de fles is verteerd maar niets is minder waar. De kleine stukjes plastic blijven in het milieu aanwezig en kunnen dan ook voor grote problemen zorgen.
Komt het plastic in zee terecht dan zijn de hekken helemaal van de dam. Ook hier valt het namelijk uiteen in kleine stukjes microplastic en dat blijft ronddrijven in de zee. Soms spoelt het aan en is de kust bezaaid met plastic stukjes in allerlei kleuren en vormen. Veel van het plastic
blijft echter in de oceaan achter en wordt door stromingen meegevoerd naar verre plekken.

De plastic soep

afval-op-kust-6_mdacostagomez

Een selectie aan afval op de kusten van Curaçao. FOTO ‘S MICHELLE DA COSTA GOMEZ

afval-op-kust-1_mdacostagomezafval-op-kust-2_mdacostagomezafval-op-kust-3_mdacostagomezafval-op-kust-4_mdacostagomezafval-op-kust-5_mdacostagomezAdd FormDe laatste paar jaar wordt de term plastic soep gehanteerd voor het plastic dat in de oceanen rond drijft. De herkomst van dit plastic is heel divers. Een gedeelte is afkomstig van de locaties waar nog steeds afval in zee wordt gestort, zoals we dat op Curaçao in het verleden bij Shut deden. Het komt ook nog regelmatig voor dat schepen op open zee hun afval van boord kieperen in de zee. En daarnaast raken vissersboten en schepen regelmatig hun visnetten of lijnen kwijt. Een ander deel van het afval is afkomstig van zwerfafval dat door de wind van het land af wordt gewaaid en zo in zee terecht komt. Onlangs is ontdekt dat ook plastic korrels die in gezichtsscrubs en andere cosmetische middelen worden gebruikt en plastic vezels uit bijvoorbeeld polyester kleding die vrijkomen bij het wassen in de wasmachine via rioleringspijpen in zee terecht komen. En ook ballonnen, waaronder de zogenaamde ‘afbreekbare’ latexballonnen komen in het milieu terecht en ook maar al te vaak in de oceaan, zeker als deze worden losgelaten op een eiland als Curaçao.

Al dit plastic samen vormt de plastic soep. Het afval dat door zeestromingen wordt meegesleurd komt terecht in een soort afval draaikolken die enorme oppervlakten in beslag kunnen aannemen. Deze gyres zien eruit als drijvende vuilnisbelten en liggen verspreid over de wereld. In totaal worden er nu zo’n 5 stuks geïdentificeerd waarvan de grootste te vinden is in de Stille Oceaan. Daarnaast zijn er ook gyres te vinden in de Atlantische Oceaan.

 

Dodelijke gevolgen

Aalscholver met een latex ballon en lint dat vast zit aan zijn snavel. FOTO A. LEDBETTER, LOUISIANA

Aalscholver met een latex ballon en lint dat vast zit aan zijn snavel.
FOTO A. LEDBETTER, LOUISIANA

Deze Kemp's Ridley werd in Florida gevonden. Het dier had een latexballon geslikt. Het plastic lintje dat aan het uiteinde zat wikkelde zich om zijn voorste flippers. Het dier kon gered worden, FOTO BLAIR WITHERINGTON

Deze Kemp’s Ridley werd in Florida gevonden. Het dier had een latexballon geslikt. Het plastic lintje dat aan het uiteinde zat wikkelde zich om zijn voorste flippers. Het dier kon gered worden,
FOTO BLAIR WITHERINGTON

Deze groene schildpad (soepschildpad) stierf als gevolg van het inslikken van ronddrijvend afval in zee waaronder ballonnen en plastic zakken. FOTO KATHY TOWNSEND 2014

Deze groene schildpad (soepschildpad) stierf als gevolg van het inslikken van ronddrijvend afval in zee waaronder ballonnen en plastic zakken.
FOTO KATHY TOWNSEND 2014

De aanwezigheid van al dit plastic afval op het land en in zee heeft zeer schadelijke gevolgen voor alle levende wezens op de wereld, waaronder de mens. Dieren op het land zoals verschillende soorten vogels en zoogdieren raken verstrikt in de het plastic of eten het per abuis op omdat ze het aanzien voor voedsel. Hetzelfde gebeurd in de zee. Zeedieren zoals dolfijnen, walvissen en zeeschildpadden en vogels zoals pelikanen en aalscholvers, raken verstrikt in vislijnen en netten en verdrinken. Of ze slikken plastic zakken en drijvende ballonnen in omdat ze het aanzien voor een smakelijke kwal of inktvis, en stikken.
Ook in zee vallen grote stukken plastic uit elkaar in kleinere stukjes waarbij niet alleen giftige stoffen vrij komen, maar de stukje ook terechtkomen in de voedselketen. Vissen die deze kleine plastic stukjes zelf opeten worden ziek en vormen dan een makkelijke prooi voor vogels. Worden ze opgegeten door deze vogels dan kunnen de magen van deze vogels letterlijk verstopt raken met stukjes plastic waardoor de dieren vervolgens verhongeren. Ook het direct oppikken van plastic in de veronderstelling dat het om voedsel gaat, zorgt voor honderdduizenden sterftegevallen van dieren op en in zee. Zelfs op plekken zoals Antarctica en bijvoorbeeld Groenland, ver weg van de plastic soep, vinden wetenschappers steeds vaker de lijken van zeevogels die helemaal vol zitten met plastic deeltjes.
Met de kleine microplastics die we in het milieu storten zorgen we uiteindelijk ook dat we onszelf vergiftigen. De kleine microbeads bijvoorbeeld, die in cosmetica zitten, spoelen de zee in en worden opgenomen door organismen als vissen en oesters. Eten we deze weer op dan vergiftigen we daarmee ook onszelf.

Dringende oproep

Naast het meedoen met opruimacties zoals de Curaçao Clean Up, is het natuurlijk nog beter om zelf zo min mogelijk afval te produceren door bewust om te gaan met o.a. plastics. Ga je naar het strand, neem dan van huis afwasbare borden, bekers en bestek mee. On the long run niet alleen goedkoper maar ook een stuk schoner voor het milieu. Heb je een feestje en wil je graag ballonnen daarvoor gebruiken, zorg dan dat deze niet wegwaaien, ruim ze op en laat ze zeer zeker niet in zee terecht komen. Elke weggewaaide ballon kan zorgen voor een slachtoffer onder de zeeschildpadden en andere dieren. Iets wat niemand op zijn geweten wil hebben.
En aan iedereen die evenementen organiseert en alle politieke partijen die de komende weken bijeenkomsten organiseren voor hun achterban, laat NOOIT maar dan ook NOOIT ballonnen los, hoe leuk die activiteit ook lijkt. Jullie ballonnen komen 100 procent zeker in zee terecht. En dan maakt het niet uit of de ballon wit, zwart, blauw, geel, goud, rood of paars is, daarmee zorg jij voor een bijdrage aan de plastic soep en de potentiële dood van een zeedier. En ja dat geldt ook voor Latex ballonnen.

Meer informatie over plastic en alternatieven voor het gebruik van plastic:
Facebook:
– Plastic Pollution Coalition
– Curacao Clean Up
– Zero Plastic Week Curaçao

Websites:
– www.cleanuptheworld.org
– www.balloonsblow.org

 

 

 

Michelle da Costa Gomez

About Michelle da Costa Gomez